Aquel día en que fun monárquico

5th Xaneiro 2018 by franciscocastro Comentarios desactivados en Aquel día en que fun monárquico

Reparade nese rei Gaspar. Foi na Cabalgata de Vigo (hoxe estarei alí apañando caramelos) do ano 2012. As crónicas de prensa do día seguinte dicían que Gaspar parecíase a Francisco Castro. Creo que si. Reparade ben nesas gafas. Ten un aire. Si, creo que si. De feito, aquel rei mago falaba galego, e foi entrevistado na TVG e foi moita a xente que recoñeceu a voz…

Lembro aquel día como un dos máis divertidos da miña vida. Sentinme xusto así. Coma un rei.

Eu, republicano, encantado no meu papel de monarca, axitando as mans, aclamado por unha multitude que me amaba. Feliz.

Foi o meu día monárquico.

O meu día inesquecible.

140.000 PERSOAS SEGUEN TIRADAS NAS CUNETAS

3rd Xaneiro 2018 by franciscocastro Comentarios desactivados en 140.000 PERSOAS SEGUEN TIRADAS NAS CUNETAS

Neste ano que rematou cumpríronse 10 anos da Lei de Memoria Histórica. E malia iso, que é moito tempo, 140.000 persoas seguen esquecidas nas cunetas. Xa sabedes, logo de Camboia, España é o lugar do mundo que máis xente soterrada ten sen identificar. Unha triste marca que, seica, a ninguén preocupa. Cando menos, a ninguén dos que gobernan e que ignoran as peticións de todas esas españolas e españois que si que lles interesa, que si que esperan que o seu goberno lles axude a dar cos restos de seus pais e nais, avós e avoas, irmáns e irmás. Eses 140.000 que están nas cunetas tamén son españois. Tamén deberían ser buscados polo goberno de España. A non ser, claro, que o goberno de España considere -como semella- que eses non son un problema seu, que se la pela, vamos.

O grave, mirade o que digo, non é que haxa tanta xente aí esquecida. O grave é, precisamente, que está esquecida. O goberno do PP (partido fundado por un exministro de Franco) e os seus dirixentes, cando se lles saca o tema, axiña falan de “non abrir as feridas” ou, como dixo Pablo Casado moitas veces (e non é do peor que dixo; Hernando o superou en varias ocasións), ese é un asunto “que no interesa a nadie”. Por iso, dende que gobernan, non adicaron un céntimo de euro ao desenvolvemento da Lei de Memoria Histórica (malia que é unha lei, e eles sempre din que hai que cumprir a lei). No primeiro ano de Rajoy, reduciuse o orzamento á metade e pechou a Oficina de Vítimas. No segundo, nin un euro. E así dende hai seis anos.

E, mirade de novo o que digo, iso tampouco é grave.

O grave é que presumen de non gastar na Memoria Histórica.

O propio Rajoy dixo unha vez, presumindo, cando lle preguntaron sobre esta cuestión: “si, se que la ley existe, pero no le dedicamos ni un euro”. Dixo iso sorrindo, feliz de ser tan bo xestor.

O PP aínda non condenou o franquismo. E non move un dedo para ilegalizar fundacións coma a Francisco Franco ou pechar, de vez, o Valle de los Caídos.

Mentres, 140.000 almas berran na noite máis escura para que alguén lles devolva a dignidade.

POLA MIÑA CULPA, POLA MIÑA CULPA, POLA MIÑA GRAN CULPA

26th Decembro 2017 by franciscocastro Comentarios desactivados en POLA MIÑA CULPA, POLA MIÑA CULPA, POLA MIÑA GRAN CULPA

A sociedade occidental creceu arredor da culpa. Lemos o primeiro libro da Biblia e aí xa estamos coméndonos o primeiro marrón: fóra do Paraíso. Culpables. Á rúa. Por iso hai que bautismarse (verbo que non sei se é normativo pero, mira ti, encántame; como “costurar”, que non sae no dicionario da RAG pero que me volve tolo. Estou escribindo unha novela só para empregar este verbo cen veces ou máis): bautismarse con auga e lavarse de toda culpa.

Poderiamos pasar días analizando como nos relatos fundacionais da nosa cultura a culpa, o verme ese que corroe conciencias por dentro e non nos deixa durmir, está aí, taladrándonos o cerebro ou, como diría un millenial, rallándonos a cabeza dende o nacemento ata, por suposto, o Xuízo Final, que aí si que te vas a enterar, macho. Porque como sexas culpable, tela clara.

Nietzsche e outros filósofos, coma Freud, teñen explicado o letal que resulta iso da culpa metida en vea coma chute metálico que nos deixa abaneando, amargados e con máis engurras das debidas. De feito, dán ganas de pensar que un se volve adulto, ou sexa, que un abandoa a inocencia da nenez, cando aprende a sentirse culpable, aínda que non saiba por que, despois das olladas reprobatorias da familia, do profesorado, da Audiencia Nacional, que está a todo. Reparade, de feito, na maneira en que nos referimos aos pequechos da casa: dicimos que son “os inocentes”, os que actúan con inocencia, os que non saben. Saber, coma Adán e Eva souberon logo de doparse coa mazá da risa, implica empezar a ser culpables. Igual por iso quen nos goberna non quere que saibamos nada sobre ningún tema. Para manternos inocentes. Ou sexa, non culpables.

Estes días, lin, case que seguido, dous artigos curiosos sobre a culpa. Por unha banda, un dun señor sesudo dun xornal de Madrid que razoaba (é un falar) que a auxe do nazismo en Europa era culpa de tantos inmigrantes como veñen para aquí. E por outra banda, a un político español dicindo que por culpa dos independentistas os nazis franquistas españois espertaran.

Eu estaba convencido de que a aparición dos nazis era porque son indesexables idiotizados sen neuronas. Pero resulta que non. Que son inocentes. A culpa, xa sabedes, é sempre dos outros. Que andan provocando. Coma ás que violan. Culpables de excitar á manada coas súas actitudes e minisaias.

(Este artigo saiu publicado no semanario Sermos Galiza do pasado 14 de decembro de 2017)

Eu, robot divino

18th Decembro 2017 by franciscocastro Comentarios desactivados en Eu, robot divino

Anthony Lewandowski é un home moi listo porque é moi novo e está forrado de pasta. É un dos fundadores de Uber e de aplicacións varias que vai vendendo e así fórrase e vive coma Deus. Literalmente. Porque vén de coller toda a súa fortuna para crear unha igrexa (falamos dos Estados Unidos, aí podes fundar igrexas coa facilidade coa que mercas armas) que adorará a un Deus baseado na Intelixencia Artificial e que será creado a través dun hardware e software particular. A nova non é unha brincadeira. É absolutamente seria. De feito, cando de Deus falamos, hai que falar sempre en serio. E esta “igrexa da intelixencia artificial”, así se chama xa, terá coma un dos seus dogmas a superioridade dos robots sobre os seres humanos.

A ver, por partes. Sobre o dogma, podo aceptalo. O meu robot de cociña, de feito, é moito máis intelixente ca min. E os que medramos lendo a Isaac Asimov maxinamos que se os robots do futuro van ser coma algúns dos que aparecen nas súas novelas, pois si, mira, por min non hai problema. Igual, se o pensades ben, moitas das leas que nos abafan hoxe en día non as teriamos. Podiamos substituir a Trump por un robot. Abondaría con poñerlle o pelo laranxa e unha neurona. Xa tería máis que o actual xefe do mundo.

Lewandoski xa avisou que el será o “Decano” desa igrexa, ou sexa, o equivalente ao Papa, ao Dalai Lama, pero en bits. Reservouse o posto máis importante como supremo sacerdote desta relixión que, como o propio Decano avisou, busca crear unha sociedade na que os seres humanos sexan servos dos robots.

Nos Estados Unidos ademáis desta relixión nova (por certo, exenta de pagar impostos, así de en serio toman a relixión alí) teñen funcionando outras ben curiosas coma a dos Cabaleiros Jedi ou a de Elvis. Para min son máis interesantes estas dúas. De feito, igual me fago adepto da de Elvis, que semella máis pacífica que a dos prosmas da Forza que nos acompaña.

Aínda que teño unha idea mellor: emigrar alí e crear a miña propia igrexa. Non sei, unha na que ser calvo, galego, guapo e de Vigo dea superpoderes e completa obediencia automática por parte de todos os meus seguidores e seguidoras. Serei o sumo sacerdote. E envexaranme todos. Incluso Lewandowski e Elvis.

(este artigo saiu publicado no semanario Sermos Galiza o pasado 30 de novembro de 2017)

Así, así

4th Decembro 2017 by franciscocastro Comentarios desactivados en Así, así

En Internet, ese país das marabillas, podes mercar de todo. Felicidade, especialmente. E amigos e amigas. As redes sociais, xa sabedes, ese mundo paralelo do borrollismo onde tanto nos queremos, onde tan solidarios somos a golpe de change.org. E en Internet podes mercar a trapallada máis absurda que se che ocorra.

De entre as últimas que teño atopado neste teletenda cibernético está unha camiseta que simula que levas o cinto de seguridade posto pero que non, é unha banda que vai de esquerda a dereita e que, vista de lonxe, dá apariencia de que si, de que é o cinto. Así pois, está deseñada non para que se marquen os teus músculos virís ou, simplemente, para lucir bonito. Non. Está pensada para enganar á autoridade, sobre todo, ao helicóptero ese que nos fotografa dende as nubes mentres falamos polo móbil, metemos o dedo no nariz ou tocamos unha perna á nosa parella copilota. Mentres nos espían os polis aéreos, verán que levamos o cinto. E non, non o levamos. Simulamos levalo. E o engano funciona.

Estas cousas pasan porque vivimos  nun mundo simulado onde nada é verdadeiro e todo é máis ou menos, así así, pode que si pode que non, e eu que sei. Simulación. Pero non certeza. Por exemplo, na parede do meu edificio, no que decote se poñen carteis de toda clase de eventos ou cousas de vender, hai, a día de hoxe, anunciado un concerto dos falsos Pink Floyd, dos falsos ABBA,  dos falsos Queen e dos falsos Beatles (recoñezo que a estes fun velos: son un falso). Hai tamén un de Rosendo e outro de Shakira. Teñen pinta de ser os de verdade, pero igual non. E quen di isto pode dicir o triunfo de programas de televisión onde se premia a capacidade dos cantantes para non ser eles, ou sexa, para ser outros, os famosos, os de verdade, aos que imitan. En calquera caso, evidencias desta Cultura da Simulación Parecida Aproximada Case Case que nos deixa sen nada ao que agarrarnos certo, verídico, co perfume da verdade.

Por iso, e pecho o círculo, triunfan as redes sociais. Porque no Facebook, no Instagram, todos saídes moito máis guapos do que sodes (eu non, eu saio exactamente como son), todos somos moito máis solidarios, moito máis seguros, moito máis decisivos.

É o signo dos tempos. De feito, este artigo, non o escribín eu senón un que me imita. Que quere ser eu. Que xa lle gustaría. Un suplente. Un negro literario. Un non eu.

(este artigo foi publicado no semanario Sermos Galiza o pasado 16 de novembro de 2017)

A música e eu

21st Novembro 2017 by franciscocastro Comentarios desactivados en A música e eu

(Na Semana de Santa Icía, na Semana da Música).

De cativo estaba sempre co xiradiscos DUAL do meu irmán. Pousábao no chan e puña o LP ‘A hard day’s night’ dos Beatles unha e outra vez. Daquel aparello fascinábame a cor gris do altofalante (que tamén facía funcións de tapa). Era esponxoso e como puña a música moi alta (ata que papá viña rifarme) sentía como latía alí dentro o bombo da batería de Ringo. Puña a man sobre a tea protectora. E sentía a percusión na man.

Teño esa lembranza e tería 7 anos ou menos. Tamén dos singles de Andrés do Barro, Led Zeppelin, Rolling Stones,  Karina, Cliff Richards, José Feliciano…era de meu irmán aquel primitivo tocadiscos pero eu era o seu usuario máis entregado. O meu mundo era, é, musical. Incluso a día de hoxe. Esquezo caras cunha facilidade pasmosa. Esquezo, incluso, que estiven en certos lugares e logo quedo abraiado vendo as fotos. Pero recordo cancións, melodías, tonadas, cantigas. A música é poderosa.  Máis que calquera outra forma da arte. Mirade senón: doentes de alzhéimer que non lembran nada, son quen de cantar cancións de toda a vida.

No corredor da casa había un espello diante do que pasei horas e horas, co cepillo do pelo (agora xa non) cantando nun suposto inglés incomprensible e por suposto, totalmente inventado. Composicións propias. Teño conciencia de cantarlle temas meus a meus pais e tíos nunha Noiteboa de, como moito, 8 anos! E de cantarlles, por suposto, en “inglés”. Logo, aos 10, empecei nos estudos de música cun profesor no barrio. Nesa época cometín o erro máis grande da miña vida, que foi dicir que non a entrar no Conservatorio, como meu pai quería. Toquei a bandurria (era pequeno de máis para o mástil da guitarra, que chegou despois) e no instituto tentei fortuna coa miña propia formación. Trabuqueime claramente de estilo: na época da movida (eu era novo de máis para participar, pero cantaba e compuña) déuseme por ir de cantautor. Un desastre.

Na miña casa hai gardadas decenas de cintas de cassete con todas esas composicións. Dentro de moitas décadas, cando eu xa non estea, que alguén ría a conta delas.

Érgome con música. Viaxo moito, e con música. Traballo con música pechado no despacho. Aféitome, dúchome, cociño con música. E cando me enterren, que sexa con música alegre. Na adolescencia a música salvoume a vida, literalmente, máis que a poesía (que tamén). Porque era un neno raro co corazón partido e daquela compuña e, sobre todo, escoitaba moito. A escuras. Tirado na cama durante meses. Lembro a cara de preocupación de meu pai cando me vía así.

Hoxe hai unha canción para cada día. Que me dá a vida. Que me axuda a seguir.

E teño varias guitarras e se vexo un piano teño que tocar o ‘Let it be’. E sigo pechando os ollos e maxinándome no escenario, cantándovos…

Amo a música. Non imaxinades canto.

Papá. Leonard Cohen

7th Novembro 2017 by franciscocastro Comentarios desactivados en Papá. Leonard Cohen


 

Hoxe hai dous anos que morreu meu pai. Hoxe hai un ano que morreu Leonard Cohen. Non significa nada. É só unha coincidencia do calendario, unha casualidade. Non busquedes máis nada. Non  hai.

Hai dous anos deixoume o meu pai. Cada día parézome máis a el. Véxoo no espello. En certas manías. Nos pregues do meu cello. Nas manchas da pel. E gústame. Gústame moito. Incluso herdei algún problemiña latoso que é pouca cousa, pero que está aí. Hai un ano morreu Leonard Cohen. Coma el, cada día teño máis claro que só Amor vence á morte, e que a poesía alimenta.

A meu pai gustáballe “Dance me to the end of love”, de Leonard Cohen.

Hoxe escóitoa para ti papá.

 

REALIDADES

6th Novembro 2017 by franciscocastro Comentarios desactivados en REALIDADES

Cando estudei Filosofía (son un tipo moi culto) fiquei moi impresionado con dous autores de nome, xa de seu, sedutor. Falo de Wittgenstein e Heidegger, apelidos que indican sabedoría aínda que o primeiro fose un antisocial e o segundo un nazi. Con ambos os dous aprendín algo que os filósofos levan toda a vida explicando con distintas palabras: que unha cousa é a realidade e outra o que nós pensamos sobre ela.

Wittgenstein, que só aspiraba na vida a comer peixe fritido e ver pelis do oeste, contounos que unha cousa é “dicir” e a outra “mostrar”, e que as cousas importantes, as esenciais, as que nos interesan como humanos, a esas non podemos acceder mediante a linguaxe e só poden ser “mostradas” a través da música ou a poesía. Contou iso no seu Tractatus lógico-philosphicus. Heidegger, pola súa banda, falaba do “Dasein” do “ser aí”, diso que se intúe “coma unha raiola de luz no medio do bosque unha noite moi escura” e daquela se comprende. Contouno en moitos dos seus libros. Recoméndovos Que é a filosofía? Iso si, non podo garantir que logo de que o leades saibades o que é a filosofía.

Todas aquelas cousas que estudaba, no fondo, desacougábanme un pouco. Ou igual porque era un desacougado lía aquelas cousas. Non sei. Mais, en calquera caso, o que ía quedándome claro é que a realidade é enganosa, esquiva, no fondo, moi pouco real. E que o que cremos que está pasando non está sucendendo e o que entendemos como claro e definitivo, probablemente, é confuso e agachado.

Se fostes quen de chegar ata esta parte deste artigo é porque ou sodes xente tan culta coma min que non se engurra ao escoitar o nome de Wittgenstein ou Heidegger, ou porque sodes moi destemidos e curiosos. Mais, en calquera caso, axiña entenderedes por que falo de realidades agachadas que son máis reais que a realidade e que aparecen cando  menos se lles espera.

Refírome a toda esa ultrafachería nazi que estes días apareceu en todo o Estado para pegar, cuspir, queimar e esnaquizar toda alternativa democrática. Suponse que non estaban, que non eran. Pero, carafio, están, son, e están fortalecidos. Andaban por detrás do Tractatus de Wittgenstein ou o Dasein de Heidegger. Ou na nosa inopia inxenua. Agochados, pero reais.

(este artigo saíu publicado no Sermos Galiza do pasado día 19 de outubro de 2017)

O incrible home-bala

3rd Novembro 2017 by franciscocastro Comentarios desactivados en O incrible home-bala

Agora odio os circos, pero cando era neno un dos momentos mellores do ano era cando instalaban o Circo, así con miaúsculas. Inzaban as paredes con carteis de pallasos, trapecistas e leóns.

De todas as visitas ao Circo, a mellor foi cando chegou O Incrible Home Bala. O cartel era un canón xigantesco cun fulano con bigote de película de cine mudo voando polos aires sen casco nin nada. Vin o cartel e fun correndo, arfando, sen case respirar (caéuseme o bocadillo de Nocilla) a casa do meu curmán Juanito a darlle a noticia: que vén O Incrible Home Bala! Hai que ir.

E fomos.

Pasei toda a función angustiado, porque O Incrible Home Bala non daba saído. Mentres comía pipas atendia sen moito convencemento aos triples saltos mortais sobre o trapecio, aos canciños malabaristas e ao domador que metía a cabeza dentro da boca dun león con cara de aburrido. Xa vira iso mil veces. Que pasase de vez. Eu só quería ver ao Incrible Home Bala.

Para o meu susto, o Xefe de Pista (vestido coma Paul McCartney na portada do Sargeant Pepper’s) anunciou que xa chegaramos ao final do espectáculo. Creo que me deu unha arritmia ou un baixón ou subida de azucre,  non sei moi ben que foi. E ollei para Juanito como dicindo que iso si que non. Por sorte, o Xefe de Pista anunciou que “polas dificultades técnicas do número que imos presenciar, e pola perigosidade case mortal do que os nosos ollos van contemplar, O Incrible Home Bala nos espera fóra para meterse dentro do canón”. Baixei as bancadas ás carreiras, sen esperar por Juanito, que tan emocionado coma min non estaba. Empurrei a unha nena que tiña diante para estar o máis preto posible daquel canón xigante que xuraría que cando entramos, non estaba. Era como o dos carteis. Idéntico.

E apareceu O Incrible Home Bala. E entrou  no canón. E un estourido brutal se oíu e o proxectil humano voou polos aires ata caer sobre unha rede. Coido que cando todos xa marcharan eu seguía alí, aplaudindo e a piques de chorar da emoción.

Lembrei todo isto hoxe lendo o xornal e vendo que Trump lle chama “home-foguete” a Kim Jong-un. Maxineino alí a el, dentro do canón, sorríndome antes de desaparecer pola boca do artefacto. E deume, a verdade, moita mágoa que se me estragase para sempre aquel recordo marabilloso.

(Este artigo saíu publicado no semanario Sermos Galiza o pasado 19 de outubro de 2017)

Se quixesen solucionar o de Cataluña…

20th Setembro 2017 by franciscocastro Comentarios desactivados en Se quixesen solucionar o de Cataluña…

Se quixesen solucionar o de Cataluña terían actuado antes, terían sido máis nobles, menos falsos, terían actuado con máis alturas de miras e non con criterios electoralistas pois a ninguén se lle escapa que ao PP sempre lle deu votos repetir iso da sacrosanta unidade de España e non non non ao nacionalismo separatista.

Se quixesen solucionar o de Cataluña terían algo máis tranquilo ao fiscal xeral que, aínda que actúa conforme á lei, en última instancia responde, non sexamos inxenuos, aos ditados políticos do goberno. As actuacións de hoxe, coas detencións de altos cargos semella como un intento de arroxar gasolina sobre un incendio que non é precisamente pequeno.

Se quixesn solucionar o de Cataluña terían que asumir que teñen un problema político. Non un problema legal ou de ataque á Constitución ou nada de todo iso que se esgrime. Teñen un problema político. E, como problema político que é, haino que abordar con criterios políticos, a saber, falando, dialogando, buscando acordos e, sobre todo, pactos. Facer política é pactar. Aínda que teñas a lei, as maiorías absolutas ou incluso a razón da túa parte.